Temmuz 2026

"Tur edip alemi gezdim cihanı
Yok Anadolu'dan güzel yurt bana"

Yukarıdaki dizeler Aşık Nesimi Çimen'e ait.

Bu halk aşığını yaktılar.
Onunla birlikte bir çok yazar, şair, müzikçi alevler içinde kaldı.
Sivas'ta Madımak Oteli'nde diri diri yakılan bu insanların tek suçu bir şenliğe katılmaları ve bir konferans izlemeleriydi.
Bu yüzden öldürüldüler.
16. yüzyılda yaşamış olan bir Türk halk ozanını anmaktan başka bir kusur işlememişlerdi.
Barışsever ve dost insanlardı.
Türk dilinin en güzel dizelerini söylüyorlar ve Türk sazının en ince nağmelerini buluyorlardı.

Bu toprağı sevmenin bedelini yakılarak ödediler.

***

Deniliyor ki, Aziz Nesin'in sözleri halkı kışkırtmış.
Konuşması kışkırtma tonu taşısa bile Aziz Nesin o sözleri cami meydanında halka karşı söylememiş ki...
Perşembe günü yapılan bir kapalı toplantıda düşüncesini belirtmiş.
Ertesi gün toplanan kalabalığı tahrik edip, üstünden 24 saat geçmiş sözler üzerine galeyana getirenler başkaları...
Dolayısıyla halkı tahrik edenler de bunlar.

Aziz Nesin ve arkadaşlarına uygulanmak istenen, bir öfke belirtisi değil, 24 saat sonra gelen bir cezalandırma, bir öldürme kararı.

***

Bu ülkede Aziz Nesin'in sözlerine katılmayan ve özellikle İslam dinine karşı tutumunu onaylamayan bir çok insan yaşıyor.

Ama bu insanların hiçbiri, fikirlerini beğenmediği yazarı yakmaya kalkmıyor.

Bu fark, katillerle katil olmayanlar arasındaki farktır.
Ayrıca bu ne biçim İslam anlayışı?
Hani dinde zorlama yoktu? Hani her söze, "Esirgeyen ve bağışlayan Allah"ın adıyla başlanıyordu.
Bu insanlar Fatih gibi bir padişahın, İstanbul'u fethettikten sonra yeni seçilen patriğe, atına bindirecek kadar saygı gösterdiğini bilmiyorlar mı?
Peygamberin hadislerinde mi buldular cinayet övgüsünü? Yoksa Kur'an ayetlerinde mi?
Katiller İslam dininin arkasına sığınmaya kalkmasınlar.

***

Eğer bu kişiler fikirlerini beğenmedikleri insanları yakarak öldürme hakkını kendilerinde görüyorlarsa, Almanya'daki Nazi dazlaklarına kızmaya ne hakkımız var?
Onlar da beğenmedikleri ve başka dinden olan yabancıları yakarak, ülkelerini temizlemeye çalışıyorlar.

***

Aşık Nesimi Çimen diyor ki:
"Gördüm hallerini, ağlar gezerim
Garibim, gurbette candan bezerim
Nesimi'yim Anadolu mezarım
Olsun, bir bir de bezden kefen yırt bana"

Düşündüğü gibi Sivas aşığa mezar oldu.

Ama bu gidişin önü alınmaz, Türkiye mozaiğini oluşturan gruplar arasındaki uyum bozulur ve öç alma duyguları kabarırsa Anadolu hepimize mezar olacak.

Zülfü Livaneli, 4 Temmuz 1993